Pompa ciepła czy kolektory słoneczne?

Oszczędne ogrzewanie ciepłej wody użytkowej (c.w.u.) to najłatwiejszy sposób na niższe rachunki. Szczególnie, gdy zużywamy dużo wody, a sposób jej ogrzewania jest kosztowny lub pracochłonny.

Pompa ciepła czy kolektory słoneczne

Kosztowny, jeśli ogrzewamy c.w.u. prądem, olejem opałowym czy gazem płynnym. Pracochłonny, jeśli w lecie woda ogrzewana jest kotłem na paliwo stałe z ręcznym załadunkiem paliwa. Aby obniżyć koszty ogrzewania c.w.u., możemy zastosować kolektory słoneczne lub pompę ciepła do c.w.u. Co wybrać? W niektórych instalacjach lepszym rozwiązaniem będą kolektory, a w innych pompa ciepła. Przyjrzyjmy się im więc z „bliska”.

Kolektory słoneczne

Kolektory słoneczne będą dobrym rozwiązaniem, gdy woda użytkowa w naszym domu ogrzewana jest gazem, olejem lub prądem oraz gdy zapewnimy stały odbiór ciepła z instalacji solarnej, zwłaszcza w okresie letnim. Chociaż na rynku dostępne są już kolektory, które same zapobiegają przegrzewom.

Pompa ciepła do c.w.u.

Pompa ciepła doskonale sprawdzi się w instalacjach z kotłami na paliwo stałe, które poza okresem grzewczym nie są załączane, a woda do mycia i kąpieli ogrzewana jest w tym czasie przez grzałkę elektryczną zabudowaną w zbiorniku.

Pompa ciepła do c.w.u. może być również alternatywą dla kolektorów, przy ogrzewaniu gazem i olejem. To dobre rozwiązanie, jeśli np. nie mamy wystarczająco dużo miejsca, aby zamontować kolektory słoneczne (np. na dachu), gdy nie możemy ich optymalnie ustawić, nie chcemy zbytnio ingerować w otoczenie domu oraz jeśli często wyjeżdżamy w lecie i dom pozostaje pusty.

Pompa ciepła kontra kolektory słoneczne

Porównanie niektórych aspektów i ocena możliwości zastosowania kolektorów słonecznych i pompy ciepła.

Założenia do porównania:

  • zapotrzebowanie na c.w.u.: 200 litrów/dobę,
  • wymagana temperatura ciepłej wody: 55°C,
  • sprawność kotła gazowego/olejowego przy ogrzewaniu c.w.u.: 85%,
  • koszty ogrzewania uwzględniają aktualne taryfy gazu i prądu,
  • pompa ciepła pracuje na powietrzu zewnętrznym – powietrze pobierane jest z zewnątrz domu i wyrzucane na zewnątrz. 

 

  Pompa ciepła czy kolektory słoneczne Pompa ciepła czy kolektory słoneczne
  Pompa ciepła Kolektory słoneczne
Urządzenia Pompa ciepła do c.w.u. Vitocal 060-A typ WWKS 2 płaskie kolektory słoneczne
Vitosol 200-F SVK
+ zbiornik c.w.u. 250 litrów Vitocall 100-B CVBA
Całoroczne samodzielne ogrzewanie c.w.u. nie nie
Okresowe wykorzystanie do ogrzewania c.w.u. tak niezalecane
Koszt montażu instalacji (robocizna) < 1 000 zł  < 2 500 zł 
Czas montażu instalacji  1 dzień  2-3 dni 
 Oszczędności na ogrzewaniu c.w.u.  
  Pompa ciepła Kolektory słoneczne 
Gaz ziemny, taryfa W2 110 zł 340 zł 
Gaz ziemny, taryfa W3  90 zł  320 zł 
Olej opałowy 1 100 zł 925 zł 
Kocioł węglowy + podgrzewacz elektryczny 840 zł 620 zł

Całoroczne samodzielne ogrzewanie c.w.u. 

Pompa ciepła, jak i kolektory słoneczne nie są w stanie dostarczyć odpowiedniej ilości ciepła do ogrzewania c.w.u. przez cały rok. Praca kolektorów zależy od słońca, a tego brakuje szczególnie w zimie. Pompa ciepła, pobierająca powietrze z zewnątrz budynku, ma ograniczoną minimalną temperaturę powietrza, która np. dla Vitocal 060-A wynosi -5°C – przy niższych temperaturach powietrza pompa wyłącza się. Pompa ciepła może pobierać powietrze z pomieszczenia, w którym się znajduje, ale przy takiej pracy ochładza pomieszczenie. Teoretycznie pompa ciepła mogłaby pracować przez cały rok, ale warto zwrócić uwagę na to, że w okresie grzewczym będą to dodatkowe straty ciepła, które będzie musiał uzupełnić nasz system ogrzewania domu. W ostatecznym rozrachunku, przy pracy całorocznej pompy ciepła na powietrzu z pomieszczenia, w którym się znajduje, może generować wyższe koszty ogrzewania c.w.u., a jej praca może nie być już tak atrakcyjna kosztowo.

Pompa ciepła Vitocal 060-A WWKS wyposażona jest w wężownicę grzewczą, do której można podłączyć kocioł. Regulator pompy ciepła może w ten sposób automatycznie załączyć kocioł, który ogrzeje c.w.u. przy niskich temperaturach powietrza.

Oszczędności z kotłem gazowym

W zależności od ilości zużywanego gazu w ciągu roku, jesteśmy przypisani do odpowiedniej taryfy:

  • taryfa W2, przy zużyciu 300-1200 m3 gazu rocznie,
  • taryfa W3, dla zużycia gazu >1200 m3 w ciągu roku.

Niskie oszczędności przy pompie ciepła i ogrzewaniu gazem ziemnym – wynikają przede wszystkim z opłat stałych, które każdego miesiąca ponosimy niezależnie od ilości zużywanego gazy, oraz od abonamentu za przyłącze gazowe. Opłaty stałe mogą wynosić od ok. 20 do 48 zł/miesiąc.

Instalacja z kotłem olejowym i na gaz płynny

Tutaj większe oszczędności przyniesie pompa ciepła do ogrzewania c.w.u., większe niż kolektory słoneczne. Przede wszystkim dlatego, że nie ma opłat stałych, a pompa ciepła może samodzielnie ogrzewać wodę do wymaganej temperatury – wiosną, jesienią i w lecie. Nawet w letnie dni, przy pochmurnej pogodzie, instalacja solarna może nie wystarczyć i konieczne będzie dogrzewanie wody kotłem.

Kocioł węglowy i grzałka elektryczna

Tutaj również, przy pochmurnej pogodzie, kolektory nie zagrzeją wody do odpowiedniej temperatury – trzeba ją dogrzać kotłem na paliwo stałe lub grzałką elektryczną:

  • grzałka elektryczna – to znacznie wyższe koszty ogrzewania c.w.u.,
  • załączenie kotła – to mało wygodne rozwiązanie, bo wymaga kontrolowania temperatur, żeby nie zabrakło ciepłej wody w domu i wymaga poświęcenia wolnego czasu.

Pompa ciepła do c.w.u. jest wręcz idealnym rozwiązaniem w instalacji z kotłem na paliwo stałe – w ciepłych miesiącach nie trzeba uruchamiać kotła, a koszty ogrzewania wody będą znacznie niższe niż prądem. A w okresie grzewczym, przy okazji ogrzewania domu, kocioł również tanio będzie ogrzewał wodę do mycia i kąpieli.

W porównaniu z kolektorami słonecznymi, pompa ciepła przynosi wiele korzyści, np. praca nie zależy od tego, czy świeci słońce; brak przegrzewów w instalacji; łatwy i bezpieczny montaż, bo nie wymaga pracy instalatora na wysokim dachu; stosunkowo niska cena pompy ciepła i duży wybór oferowanych urządzeń. Jednak nie zawsze warto stawiać na pompę ciepła, ponieważ czasami większe korzyści może przynieść instalacja solarna.

W artykule wykorzystano materiały Akademii Viessmann