Jaki kocioł gazowy wybrać do małego domu? Cz.2

Oferta kotłów gazowych jest bardzo duża. Do wyboru mamy kotły grzewcze stojące i wiszące; z zabudowanym zbiornikiem ciepłej wody użytkowej, z osobnym lub bez zbiornika; z prostym lub rozbudowanym regulatorem. Jaki kocioł gazowy więc wybrać? Każde rozwiązanie ma swoje zalety i wady. Zobaczmy jak to wygląda pod kątem różnych aspektów wyboru.

Jaki kocioł gazowy do małego domu?

Jaki kocioł gazowy sprawdzi się, gdy mamy mało miejsca w kotłowni?

W małym domu maksymalnie wykorzystujemy każdą dostępną powierzchnię. Często kocioł znajduje się w łazience, kuchni czy pralni – planujemy jego zabudowę we wnęce lub w ciągu szafek.
Przy wyborze kotła warto zwrócić uwagę na jego wymiary. Łatwiej będzie dopasować do wolnego miejsca urządzenie, które można zabudować po bokach.
Niektórzy producenci wymagają, żeby po bokach kotła zostawić 5 czy 10 cm wolnej przestrzeni. Podyktowane jest to tym, żeby serwisant miał swobodny dostęp do środka kotła i wszystkich podzespołów, które w nim się znajdują, np. podczas kontroli, regulacji czy wymiany uszkodzonych podzespołów.
Łatwiej dopasujemy do wolnego miejsca kocioł, którego producent nie wymaga żadnych wolnych odstępów po bokach, jak ma to miejsce np. przy kotłach Vitodens firmy Viessmann. Wynika to z przemyślanej konstrukcji urządzania – do wszystkich elementów znajdujących się w środku serwisant ma swobodny dostęp z przodu kotła. Tak wiec, możemy bez problemów kocioł gazowy zabudować np. w ciągu szafek kuchennych.

Kocioł gazowy w kuchni i w łazience

Przykłady zabudowy kotłów stojących kompaktowych Vitodens 222-F: w kuchni i w łazience.

Cichy kocioł gazowy

Ważny aspekt wyboru dla inwestorów, którzy planują umieszczenia kotła w pobliżu pomieszczeń mieszkalnych to hałas, jaki emituje urządzanie. Warto sprawdzić głośność pracy danego kotła, bo może okazać się, że będzie go słychać, np. w sypialni. Niektórzy producenci stosują dodatkowe zabiegi dla wyciszenia kotła, jak np. maty wyciszające na wewnętrznej stronie obudowy kotła, np. w kotle Vitodens 200-W.
W danych technicznych urządzeń znajdziemy taki parametr jak: poziom mocy akustycznej. Mówi on, jak głośno pracuje kocioł, gazowy ale w warunkach laboratoryjnych. To, co będzie dobiegać do naszych uszu to tzw. ciśnienie akustyczne, które zależy od warunków pracy kotła, np. czy urządzenie jest zabudowane i zabudowa nie powoduje wzmocnienia efektu akustycznego pracy kotła.
Łatwo można sobie wyobrazić kocioł umieszczony w szafce, która działa jak pudło rezonansowe – z pewnością będzie bardziej słyszalny, niż wiszący na ścianie bez obudowy w postaci szafki.
Moc akustyczna dobrej klasy kotłów pracujących z pełną mocą grzewczą, wynosi ok. 40 dB(A). Przy mniejszej mocy będzie niższa, bo na poziomie ok. 32 dB(A). Ale to co będzie dobiegać do naszych uszu, zależy od miejsca zamontowania i warunków w jakich pracuje kocioł.

Ogrzewanie c.w.u.

Ciepła woda użytkowa (c.w.u.), może być ogrzewana przez kocioł gazowy na wiele sposobów. Wybierając konkretne rozwiązanie powinniśmy zwrócić uwagę, na:

  • oczekiwany komfort ciepłej wody – jej dostępna ilość,

  • czy chcemy mieć możliwość korzystania z kilku punktów poboru c.w.u. równocześnie, np. używany zlew w kuchni i kąpiel pod prysznicem w tym samym czasie,

  • odległość punktów poboru c.w.u. od kotła lub zbiornika ciepłej wody – cyrkulacja wody użytkowej,

  • ilość miejsca jakie mamy do dyspozycji,

  • jakość wody wodociągowej – woda twarda czy miękka,

  • czy nasze urządzenie ma współpracować z innymi źródłami ciepła, np. z kolektorami słonecznymi.

Komfort c.w.u.

Ilość wody użytkowej, jaką będziemy dysponować, zależy w dużym stopniu od sposobu jej ogrzewania.

Kocioł gazowy 2-funkcyjny przepływowy:

  • nie ma tutaj zbiornika c.w.u., kocioł ogrzewa wodę użytkową w momencie odkręcenia kranu;

  • woda ogrzewana jest przez zabudowany w kotle wymiennik płytowy;

  • o tym ile ciepłej wody mamy do dyspozycji (wydajność c.w.u.), decyduje moc grzewcza kotła;

  • równoczesne korzystanie z ciepłej wody np. w kuchni i łazience, powoduje obniżenie temperatury wody – może lecieć zimna woda;

  • do instalacji z kotłem 2-funkcyjnym przepływowym nie podłączymy cyrkulacji wody użytkowej.

Kocioł gazowy wiszący dwufunkcyjny Viessmann

Wiszący 2-funkcyjny kocioł przepływowy Vitodens 100-W.

Kocioł gazowy kompaktowy z zabudowy zbiornikiem c.w.u., nazywany również „2-funkcyjnym”:

  • może to być kocioł grzewczy wiszący lub stojący;

  • w kotle zabudowany jest zbiornik c.w.u. – najczęściej tzw. warstwowy;

  • w zbiorniku warstwowym woda użytkowa ogrzewana jest przez wymiennik płytowy, następnie trafia do zbiornika i dopiero z niego do punktów poboru c.w.u.;

  • o wydajności c.w.u. decyduje tutaj moc grzewcza kotła i pojemność zbiornika ciepłej wody;

  • można równocześnie korzystać z dwóch punktów poboru c.w.u..

Kocioł gazowy wiszący kompaktowy Viessmann

Kocioł wiszący kompaktowy Vitodens 111-W, z zabudowanym zbiornikiem warstwowym c.w.u. o pojemności 46 itrów.

Kocioł stojący kompaktowy Vitodens 222-F, z zabudowanym zbiornikiem warstwowym c.w.u.

Kocioł stojący kompaktowy Vitodens 222-F, z zabudowanym zbiornikiem warstwowym c.w.u. o pojemności 100 litrów i w wersji ze zbiornikiem 130 litrów pojemności wyposażonym w wężownicę grzewczą.

Kocioł gazowy jednofunkcyjny – z osobnym zbiornikiem c.w.u.:

  • najczęściej są to kotły wiszące, w starszych instalacjach spotkamy również kotły stojące;

  • ciepła woda użytkowa (c.w.u.) ogrzewana jest w osobnym zbiorniku: 100-150 litrów ustawionym pod kotłem, o większej pojemności – obok kotła;

  • zbiorniki wyposażone są najczęściej w wężownicę grzewczą, przez którą kocioł ogrzewa wodę użytkową;

  • o wydajności c.w.u. decyduje tutaj pojemność zbiornika;

  • moc grzewcza kotła wpływa jedynie na szybkość nagrzewania wody w zbiorniku do wymaganej temperatury;

  • przy tym rozwiązaniu bez problemu podłączymy cyrkulację ciepłej wody.

Wiszący kocioł gazowy kondensacyjny

Wiszący kocioł kondensacyjny Vitodens 100-W (po lewej) i Vitodens 200-W (po prawej), z osobnym zbiornikiem c.w.u. ustawionym pod kotłem.

Jakość wody wodociągowej

Twarda woda powoduje odkładanie się osadów, tzw. kamienia kotłowego. Osady w wymienniku płytowym powodują z czasem zmniejszenie wydajności c.w.u.. Wówczas konieczna będzie wizyta serwisanta, który wyczyści wymiennik.
Skłonność do tworzenia się kamienia zależy od składu wody wodociągowej oraz od temperatury ciepłej wody. Powyżej 60°C kamień będzie intensywniej się odkładał, niż przy wodzie o temperaturze np. 40°C.
Przy twardości całkowitej powyżej 20°dH (3,5 mol/m3), zalecane jest ogrzewanie c.w.u. w zbiorniku wyposażonym w wężownice grzewczą lub zastosowanie stacji uzdatniania wody – zmiękczacz wody. Wąskie kanały przepływowe wymiennika płytowego są bowiem bardziej wrażliwe na odkładanie kamienia, niż wężownica grzewcza o dużej średnicy.
Zmiękczacz będzie dobrym rozwiązaniem jeśli mamy wodę wodociągową o twardości już od 17°dH (>3,0 mol/m3).
Zmiękczacz ma również wiele innych zalet, o których można przeczytać na stronie: aquahome.pl.

Cyrkulacja wody użytkowej

Cyrkulacja powoduje zwiększone zużycie gazu, szczególnie jeśli pompa pracuje całą dobę. Dlatego, warto ograniczyć czas jej pracy do potrzeb mieszkańców. Jeśli nikogo nie ma w domu i w nocy, pompa cyrkulacyjna może zostać wyłączona.
W małym domu, przy odpowiednim rozplanowaniu pomieszczeń, gdzie odległość od najdalej położonych punktów poboru ciepłej wody od kotła lub zbiornika nie przekraczają 7 m, można zrezygnować z cyrkulacji. Po odkręceniu kranu trzeba będzie trochę poczekać aż poleci ciepła woda, ale nie potrwa to zbyt długo.
Cyrkulacja wody użytkowej będzie zalecana, jeśli odległości od najdalszych punktów poboru ciepłej wody przekraczają 7 m.
Z reguły producenci nie pozwalają na podłączenie cyrkulacji wody użytkowej do małych zbiorników warstwowych, np. o pojemności np. 30-50 litrów. Wynika to z tego, że praca cyrkulacji powoduje napływanie do zbiornika chłodnej wody. Kocioł grzewczy zauważy to i załączy się.
Może zdarzyć się sytuacja, że kocioł gazowy będzie często załączał się na skutek działania cyrkulacji i szybko wyłączał – częste i krótkie okresy pracy kotła. Co oczywiście wiąże się z dodatkowym zużyciem gazu i na obniżenie jego trwałości.
Dopiero w przypadku zbiorników warstwowych o pojemności powyżej 100 litrów możemy podłączyć cyrkulację wody użytkowej.
Nie ma żadnych ograniczeń dotyczących cyrkulacji w zbiornikach wyposażonych w wężownicę grzewczą.

Solary i pompa ciepła do c.w.u.?

Wybierając urządzenie kompaktowe (z zabudowanym zbiornikiem c.w.u.), powinniśmy zwrócić uwagę, czy może on współpracować z kolektorami słonecznymi – dzisiaj lub w przyszłości. Oczywiście jeśli planujemy wykonanie takiej instalacji lub jeśli chcemy mieć taką możliwość w przyszłości.
Jeśli wybierzemy kocioł gazowy bez opcji SOLARY, nie będziemy mogli podłączyć do niego kolektorów. Chociaż, fizycznie da się to zrobić, ale układ nie będzie pracował optymalnie – będzie powodować większe zużycie gazu niż normalnie.
Podobnie sytuacja wygląda z pompą ciepła do c.w.u.. Powinniśmy wybrać taki kocioł grzewczy, który będzie mógł współpracować z pompą ciepła, uzupełniać jej małą moc grzewczą, a nawet zastępować pompę w zimie. Wszystko zależy od naszych oczekiwań.

Stojący kocioł gazowy kompaktowy Vitodens 242-F z zabudowanym zbiornikiem c.w.u.

Stojący kocioł kompaktowy Vitodens 242-F z zabudowanym zbiornikiem c.w.u. przystosowany do współpracy z instalacją kolektorów słonecznych.

Wiszący kocioł gazowy Vitodens

Wiszący kocioł Vitodens 200-W z ustawionym obok solarnym zbiornikiem c.w.u.

Kocioł gazowy z regulatorem

Możemy wybrać kocioł gazowy z prostym regulatorem lub taki, który oferuje znacznie więcej możliwości, np.:

  • na dużym kolorowym wyświetlaczu łatwo odczytamy parametry, które nas interesują,

  • możemy sprawdzić ile gazu i energii elektrycznej zużył kocioł,

  • możemy również sprawdzić ile ciepła wyprodukowały kolektory słoneczne w danym okresie czasu,

  • dom możemy podzielić nawet na trzy niezależne obiegi grzewcze i pracą każdego oddzielnie sterować,

  • regulator kotła może sterować pracą instalacji kolektorów słonecznych,

  • sterować pracą kotła i ogrzewania domu możemy za pomocą smartfona czy tabletu,

  • nad prawidłową pracą ogrzewania naszego domu może czuwać serwisant, gdziekolwiek się znajduje – na odległość.

Regulator kotła gazowego

Moduł obsługowy nowoczesnego regulatora kotłów gazowych kondensacyjnych firmy Viessmann.

Opisane aspekty wyboru kotła nie wyczerpują tematu. Równie ważną sprawą, a dla niektórych najważniejszą, będą niskie koszty ogrzewania domu – dzisiaj i w przyszłości. Warto wiec zajrzeć do wnętrza kotła, który na interesuje. Bo, kotły różnią się między sobą, nawet w ramach oferty danego producenta.
Niektóre rozwiązania sprawiają, że jeden kocioł gazowy będzie zużywał mniej gazu od innego. Z kolei, ten drugi będzie bardziej niezawodny i trwały od innego. Warto mieć to na uwadze porównując różne kotły – tego samego lub różnych producentów. Więcej o tym w następnej części artykułu: „Jaki kocioł gazowy wybrać do małego domu? Cz.3”

Pomoc przy wyborze kotła, na przykładzie oferty kotłów firmy Viessmann:
„+” – rozwiązanie zalecane
„0„ – zalecane warunkowo
„-” – niezalecane

 

Przykładowe projekty domów o niedużej powierzchni z kolekcji pracowni ARCHIPELAG.